12ο. Γνωρίζατε ότι …
**Η μεγάλη πολιτεία κοντά στα χωριά μας είναι οι Μέτρες , η Τσατάλτζα .Πιο πέρα από την Τσατάλτζα , είναι η Κωνσταντινούπολη.
Η Τσατάλτζα βρίσκεται 65 χιλιόμετρα από την Κωνσταντινούπολη , στην σιδηροδρομική γραμμή Κωνσταντινούπολης – Διδυμοτείχου .
Στην Τσατάλτζα πήγαιναν οι δικοί μας για προμήθειες και ψώνια Το όνομά της ,Μέτρες το οφείλει στον Μέτρωνα , που σκοτώθηκε για την υπεράσπισή της σε μια μάχη, κατά τους Βυζαντινούς χρόνους .Οι Τούρκοι την ονόμασαν Τσατάλτζα από την τουρκική λέξη τσατάλ , που σημαίνει διχάλα γιατί είναι χτισμένη στην διχάλα τριών λόφων .
**Η Ευανθία Στεργιάδου ( 1907-1996) μαμά των Στεργιάδηδων , γεννήθηκε στις Καστανιές της Τσατάλτζας της Ανατολικής Θράκης . Εκεί σπούδασε στο Σχολαρχείο και γνώριζε και γαλλικά .Οι κοπέλες εκεί μάθαιναν και μαντολίνο .
**Λέγαμε Λαζαριώτες , Αγαλανιώτες Αμπαρλιώτες αλλά όχι Οκλαλιώτες , αλλά Κλαλιώτες .
** Παλιά ,την δεύτερη μέρα του Πάσχα , έκαναν περιφορά στο χωριό , ο παπάς και οι πιστοί , με τα λάβαρα της Ανάστασης και κρατώντας όλες τις εικόνες της Εκκλησίας του Αη Γιώργη.
**Ο Χριστόφορος Τσαλικίδης, ο κλητήρας της Κοινότητας της Νέας Δήμητρας , περνούσε με το ποδήλατο από όλους τους δρόμους του χωριού κρατώντας ένα μεγάφωνο και ενημέρωνε τους χωριανούς για διάφορα θέματα . Θυμάστε που είχε δεμένα “τα μπατζάκια ” από το παντελόνι του για να μην τα παίρνει η ρόδα του ποδήλατου .
**Η Ένωση Γεωργικών Συνεταιρισμών έδινε στους γονείς μας , την δεκαετία του ’70 , που ήταν εγγεγραμμένοι, σε ανταλλαγή του σταριού που παρέδιδαν σε αυτήν , συνεταιριστικά προϊόντα όπως ζάχαρη με τα τσουβάλια, σαπούνια , λάδι , βούτυρο σε ντενεκέδες και εκείνο που περιμέναμε όλα τα παιδιά ! Σταφίδες !
**Η μπομπότα , το ψωμί των φτωχών κάλυψε τις διατροφικές ανάγκες του χωριού μας και όλων των κατοίκων , που βρισκόταν υπό Γερμανική και Ιταλική Κατοχή . Τις δύσκολες εκείνες εποχές ζούσαν από ό,τι είχε να τους προσφέρει η γη.Το καλαμπόκι ήταν άφθονο τότε και έπαιρναν το αλεύρι του . Ανακατεύοντας με νερό και αλάτι και έφτιαχναν στο ταψί την μπομπότα , που ήταν γλυκιά πίτα .
Στην σημερινή εποχή ανακάλυψαν ότι η μπομπότα είναι τελικά , διατροφικός θησαυρός .
**Τα Θεραπειά είναι γειτονιά στην περιοχή Σαρίγιερ της Κωνσταντινούπολης στην Τουρκία , στην Ευρωπαϊκή ακτή των στενών του Βοσπόρου.
Εκεί είναι η Μητρόπολη Δέρκων , που είναι εν ενεργεία Μητρόπολη στην Τουρκία . Εκεί ανήκαμε εμείς, τα χωριά μας το Λαζάρκιοϊ, το Άγαλαν , το Όκλαλι και το Αμπαρλί . Η Μητρόπολη Δέρκων ιδρύθηκε το 491μ.Χ και τα Θεραπειά έγιναν η έδρα της Μητρόπολής μας, το 1655 . Ο Μητροπολιτικός ναός στα Θεραπειά είναι της Αγίας Παρασκευής και έχει 5 ενορίες με οκτώ ναούς .
Όπως αναφέρει και ο χωριανός μας συγγραφέας Γεώργιος Μάνος εκεί βρίσκονται τα βαφτιστικά και τα στεφανοχάρτια των παππούδων μας και των γιαγιάδων μας . Ακατανίκητο δέος !