Ψωμί ,Ελιές και Χρήματα . Τα Σύμβολα της Θρησκευτικής Λαϊκής Πρακτικής στη Νέα Δήμητρα.
Στη Νέα Δήμητρα, όταν έφευγε ένας άνθρωπος για το μεγάλο ταξίδι, δεν τον άφηναν ποτέ γυμνό και αβοήθητο μπροστά στο άγνωστο. Μέσα στο κιβούρ, όπως έλεγαν το φέρετρο, τοποθετούσαν πάντα ένα μαντηλάκι δεμένο, με λίγα κέρματα προσεκτικά φυλαγμένα και λίγο ψωμάκι με ελιές. Ήταν το εφόδιο του νεκρού, τα χρήματα για να πληρώσει τους φύλακες στις πύλες του Άδη και το ψωμί με τις ελιές για να μη μείνει νηστικός στον δρόμο του.
Οι γυναίκες του σπιτιού ετοίμαζαν το μαντηλάκι με προσοχή, λες κι έπλεκαν πάνω του προσευχές. Το ψωμί ήταν πάντα από το καλό προζύμι ,να έχει ο πεθαμένος γεύση από τον τόπο και την οικογένεια. Όταν τοποθετούσαν τα δώρα μέσα στο κιβούρ, γινόταν σιωπή. Μόνο ο ψίθυρος των γερόντων ακουγόταν: «να ’χει να πληρώσει… να ’χει να χορτάσει στο δρόμο του».
Έτσι αποχαιρετούσαν τον δικό τους άνθρωπο, με τη βεβαιότητα πως δεν θα μείνει αβοήθητος στην άλλη μεριά. Γιατί εκείνο το μαντηλάκι, το ψωμί και οι ελιές δεν ήταν μόνο για τις πύλες του Άδη. Ήταν το τελευταίο χάδι των ζωντανών στον ταξιδιώτη που έφευγε.
Ένα έθιμο που κράτησε χρόνια, ριζωμένο βαθιά στη μνήμη του χωριού, σημάδι πως ακόμη και στον θάνατο, η παράδοση δεν άφηνε τον άνθρωπο μονάχο.
Κανείς δεν αμφέβαλλε για την αναγκαιότητα αυτής της πράξης. Ήταν μια παλιά πίστη, ριζωμένη στη μνήμη και στις καρδιές των ανθρώπων, που περνούσε από γενιά σε γενιά σαν ιερή παρακαταθήκη.
Γιατί το ταξίδι του ανθρώπου στον άλλο κόσμο δεν ήταν ποτέ μόνο δικό του. Κουβαλούσε μαζί του και την αγάπη, τη φροντίδα και την έγνοια των δικών του. Κι έτσι, με το μαντηλάκι στο στήθος, με το ψωμάκι και τις ελιές στο πλάι, έφευγε σαν οδοιπόρος που δεν είναι μόνος, αλλά συνοδεύεται από την παράδοση και την πίστη του τόπου του.
Κι όταν το κιβούρ κλείνονταν, ο νεκρός δεν έφευγε μόνος. Έπαιρνε μαζί του τη φροντίδα του σπιτιού, την αγάπη των γειτόνων και την παράδοση που κρατούσε αιώνες. Ήταν ένα μικρό, ταπεινό εφόδιο, μα γεμάτο σημασία.
Απόδειξη πως ούτε ο θάνατος μπορούσε να σβήσει την ανθρώπινη φροντίδα και τη ζεστασιά του τόπου μας.