Το Συγγενικό Χωριό Τζελέπκιόϊ στην Πατρίδα και το χωριό Τούμπα Παιονίας Κιλκίς με το Όκλαλι και Λαζάρκιοΐ της Πατρίδας και τη Νέα Δήμητρα του Κιλκίς .
Το χωριό Τζελέπκιοϊ ή Τζελέλκιοϊ σκαρφαλωμένο στις αναμνήσεις της Ανατολικής Θράκης αναδυόταν ανάμεσα από τη Μαύρη θάλασσα και τη λίμνη των Δέρκων
Ένα χωριό της επαρχίας Μετρών (Τσατάλτζας), της Νομαρχίας Κωνσταντινούπολης, της Ανατολικής Θράκης .
Το όνομά του , το πήρε από τους Τζελέπηδες, τους τσέλιγκες , που πρωτοεγκαταστάθηκαν στον τόπο εκείνο με τα κοπάδια τους. Οι άνθρωποι ρίζωσαν εκεί, δουλεύοντας τη γη και ψαρεύοντας στα νερά της λίμνης και κρατούσαν τις παραδόσεις τους .
Το χωριό Τζελέπκιοϊ , απέχει 60 χιλιόμετρα από την Κωνσταντινούπολη , βρίσκεται 5 χιλιόμετρα δυτικά της Μαύρης Θάλασσας και δύο χιλιόμετρα νότια της λίμνης των Δέρκων.
Σιγά-σιγά μετά από εγκατάσταση τα χρόνια εκείνα δημιουργήθηκε ένας οικισμός εκεί από Ηπειρώτες , Δυτικομακεδόνες και Βορειοθρακιώτες . Έτσι το χωριό είχε προσόδους από την κτηνοτροφία ,την γεωργία και την αλιεία. Ο πληθυσμός του το 1924 ανερχόταν περίπου σε 600 κατοίκους.
Εκκλησιαστικώς το Τζελέπκιοϊ υπαγόταν στη Μητρόπολη Δέρκων ,όπως και τα δικά μας χωριά ,της Νέας Δήμητρας και ήταν γειτονικό χωριό .
Είχε εκκλησία που χτίστηκε με προσωπική εργασία των κατοίκων και πανηγύριζε στις 15 Αυγούστου κάθε έτους .
Κύρια ασχολία των κατοίκων ήταν η κτηνοτροφία , η γεωργία με δημητριακά και αμπέλια . Ήταν καρβουνάδες και ψαράδες συμπληρώνοντας το εισόδημά τους , από τη διπλανή Λίμνη των Δέρκων , που ήταν πλούσια σε ψάρια και ‘σάζια ‘, που ήταν τα σκοινιά για τις ψάθες .
Το 1924 κατά την Ανταλλαγή των Πληθυσμών οι Τζελεπιώτες φόρτωσαν τα υπάρχοντά τους σε κατά και πλοία και μετά από ταλαιπωρία τριών μηνών, έφτασαν στην Τούμπα Παιονίας Κιλκίς .Εκεί , εκατό οικογένειες έστησαν τα νέα τους σπίτια , κουβαλώντας στις αποσκευές τους όχι μόνο ρούχα και εικόνες αλλά και τραγούδια , ήχους και ρυθμούς που ένωναν τις ψυχές τους . Είκοσι οικογένειες Τζελεπιώτες πήγαν στο γειτονικό χωριό Ρύζια .
Στην Τούμπα επίσης πήγαν οικογένειες από τον Άι Γιώργη,το Φανάρι και τις Καστανιές της Ανατολικής Θράκης και από τα Φλογητά της Καππαδοκίας.
Το χωριό που εγκαταστάθηκαν είναι η Τούμπα της Επαρχίας Παιονίας του νομού Κιλκίς που βρίσκεται δυτικά του Αξιού ποταμού. Η ονομασία του οφείλεται στην ύπαρξη τριών ταφικών τύμβων ( τούμπες ).
Οι Τζελεπιώτες έχουν τα ίδια ήθη και έθιμα με το χωριό μας Νέα Δήμητρα και τα ίδια τραγούδια . Η μουσική που τόσο αγαπούσαν , δεν τους εγκατέλειψε ποτέ . Στους γάμους και στα πανηγύρια τα κλαρίνα , τα βιολιά και τα ούτια συνέχιζαν να σκορπάνε χαρά .
Στην Αλησμόνητη Πατρίδα τους , από την οποία μετέφεραν αυτά τα τραγούδια , υπήρξαν μεγάλοι και τέλειοι μουσικοί .
Η παράδοση της μουσικής και των γλεντιών του χωριού Τζελέπκιοϊ έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην διατήρηση της πολιτιστικής τους ταυτότητας.Οι άξιοι μουσικοί του χωριού αυτού με τα μουσικά τους όργανα έδιναν χαρά σε γάμους και πανηγύρια .
Εμείς γνωρίσαμε από πολλά χρόνια πριν άξιους μουσικούς και πρώτος ήταν ο Γιάντσος , που έπαιζε κλαρίνο και ερχότανε στους γάμους μας . Οι παλαιοί τον θυμούνται.
Έπαιξε στον γάμο του θείου μου Βασίλη και Νούλας Γκάιτατζη, όπως μου περιέγραψε η θεία μου η Νούλα .
Παιδάκια ακόμη , θυμόμαστε τον Νίκο τον Δαφλίδη , τον γνωστό ως Νικολάκη , που έπαιζε κλαρίνο στο χωριό μας και αργότερα τον ακούγαμε στο ραδιόφωνο σε ορχήστρα συγκροτήματος Παραδοσιακής Μουσικής.
Ο Νικολάκης Δαφλίδης, συνεργάστηκε σε πολλά κέντρα διασκέδασης, με ονομαστούς καλλιτέχνες. Έπαιξε σε πολλούς γάμους της Νέας Δήμητρας μαζί με τους Νεοδημητριώτες οργανοπαίκτες όπως τον πατέρα μου Τάσο Τσιφτσόγλου ,το Τσακάκκ ,ακορντεόν, το Γιώργο του Μαρθάκκ που έπαιζε ούτι , μπουζούκι και κιθάρα , τον Κώστα τον Τσαλικίδη ακορντεόν ,αρμόνιο και τραγούδι .
Οι μελωδίες όλων ενώνονταν και ήταν σαν η μουσική να ήταν το ίδιο τους το αίμα ,ένας δεσμός με την Πατρίδα ,που δεν έσβηνε .
Στη Νέα Δήμητρα και στην Τούμπα , όταν γινόταν γάμος , όλο το χωριό γλεντούσε. Το βιολί του Χριστόδουλου Νίκογλου συναντούσε το ούτι του Παλαιστή ,το τραγούδι του Δημήτρη Παλαιστή ανέβαινε ψηλά και η χαρά απλωνόταν παντού .
Ο Χριστοδούλης ήταν ο αδελφό της Ειρήνης Αλεξιάδου της Νέας Δήμητρας , που έπαιζε βιολί στους γάμους μας και έδενε την μελωδία του με τους δικούς μας θαυμάσιους καλλιτέχνες .
Θυμάμαι που αντιλαλούσαν σε όλο το χωριό την Νέα Δήμητρα , οι χαρούμενοι σκοποί από το κλαρίνο του δεξιοτέχνη Νικολάκκ και των δικών μας αγαπημένων μουσικών .
Άλλοι μουσικοί που χάρισαν την μουσική πανδαισία ήταν με το βιολί τους ο Λιονταρής Δοντσίδης , ο Αθανάσιος Νίτσος και ο Γιώργος Αθανασιάδης .
Με το ούτι τους ήταν ο Ασημάκης Παλαιστής, ο γιός του Αναστάσιος Παλαιστής, ο Αθανάσιος Δαφλίδης και ο Περικλής Παπαποστόλου .
Επίσης μουσικοί Τζελεπιώτες που έπαιζαν κλαρίνο ήταν ο Νίκος Κουκουρίδης και ο Κωνσταντίνος Νίκογλου και γκάιντα έπαιζε ο Δαφλίδης Χουρμούζης. Στο τραγούδι ήταν πάντα ο καλίφωνος Δημήτρης Παλαιστής.
Φανταστείτε πόση μουσική παρακαταθήκη είχαν , αφού επέδειξαν τόσους πολλούς και καλούς μουσικούς .
Ακούσαμε και απολαύσαμε στις “χαρές”, στους γάμους μας και τα πανηγύρια μας , τους εξαίρετους αυτούς Τζελεπιώτες μουσικούς .
Οι άνθρωποι χόρευαν, γελούσανβκαι ανάμεσα στις νότες, ένιωθαν πως η πατρίδα τους, το Τζελέπκιοϊ, δεν είχε χαθεί .
* Συγγενικοί δεσμοί με το χωριό Τζελέπκιοϊ της Πατρίδας και την Τούμπα Παιονίας Κιλκίς :
*Από την Τούμπα Παιονίας καταγόταν η Ειρήνη Αλεξιάδου , η σύζυγος του χωριανού μας μουσικού Γιώργη , του Μαρθάκ. Το πατρικό της ήταν Νίκογλου .
Έχουμε ακούσει από περιγραφές για τον γάμο του Μαρθάκκ με την εκλεκτή του Ειρήνη και από φωτογραφίες της εποχής έχουμε δει τους Νεοδημητριώτες “γαμιώτες” , πάνω στο “σάλι” , στην αυτοσχέδια βάρκα , έτοιμοι να περάσουν τον Αξιό και να πάνε στο χωριό Τούμπα , όπου θα γινόταν η στέψη .
Παρατηρώντας προσεκτικά την ασπρόμαυρη παλιά φωτογραφία – κειμήλιο , που έχω στα χέρια μου θα δούμε τους μουσικούς πάνω στην αυτοσχέδια βάρκα, με τα όργανά τους . Και ήταν πολλοί .
Η Ειρήνη Αλεξιάδου ήταν αδελφή του Τουμπιώτη Χριστόδουλου Νίκογλου που έπαιζε βιολί. Άρα ήταν από μουσική οικογένεια και παντρεύτηκε μουσικό .
*Από την Τούμπα επίσης ήταν η Αννίκα το γένος Παπαποστόλου . Η Αννίκα ήταν η σύζυγος του Βαλιού Αποστολίδη και ήταν συγγενής με την Μάρθα Αλεξιάδου ,την πεθερά της Ειρήνης Αλεξιάδου .
*Η Μάρθα Αλεξιάδου ήταν από το Λαζάρκιοΐ της Ανατολικής Θράκης και παντρεύτηκε στο Τζελέπκιοϊ. Ο άνδρας της ,ο Παπαποστόλου , θείος της Αννίκας Αποστολίδου , σκοτώθηκε κατά λάθος σε κυνήγι αγριογούρουνων στην Πατρίδα. Έτσι η Μάρθα γύρισε στο χωριό της Λαζάρκιοΐ και ξαναπαντρεύτηκε . Μετά την Ανταλλαγή των Πληθυσμών ήρθε στη Νέα Δήμητρα Κιλκίς .
* Η οικογένεια του Στόικου Γιώργου(1912-1948) με την συζυγό του Γιωργιά(1929-1956) ήρθαν από το Τζελέπκιοϊ στη Νέα Δήμητρα Κιλκίς . Η Γιωργιά ήταν το γένος Νίκογλου και ήταν αδελφή του Σταμάτη ,που ήταν ο αδικοχαμένος πατέρας της Ειρήνης Αλεξιάδου της Νέας Δήμητρας, στα σκληρά χρόνια του Εμφυλίου Διχασμού και Σπαραγμού.
*Ο Αβραμίδης Γιώργος(1898-1945) της Νέας Δήμητρας, γνωστός ως Τζώρτζης. Ήρθε με το επίθετο Αβραμίδης ή Αφεντούλης και ήταν ο γιός του Αβραάμ και της Χρυσής από το Τζελέπκιοϊ της Ανατολικής Θράκης. Ο Γιώργος εγκαταστάθηκε στην Νέα Δήμητρα αφού παντρεύτηκε με την Σμαράγδα Τσαλκιτζή από το Λαζάρκιοΐ της Τσατάλτζας και τα αδέλφια του ο Δημήτρης και ο Αριστείδης Αφεντούλης πήγαν στο χωριό Τούμπα Παιονίας Κιλκίς.
*Η Γιωργιά Φωτακίδου, ήταν παντρεμένη πρώτα στο Τζελέπκιοϊ της Τσατάλτζας με τον Μόρφη Στραντζάκη ή Στράντζαλη και απέκτησε τον Βασίλη Φωτακίδη και την Ελένη (του Αλετρίκη) . Όταν έμεινε χήρα , παντρεύτηκε στο Λαζάρκιοΐ της Τσατάλτζας με τον Φωτακίδη Δημήτρη και απέκτησε άλλα τρία παιδιά . Όλη η οικογένεια εγκαταστάθηκε στην Νέα Δήμητρα Κιλκίς .
*Στο Τζελέπκιοϊ της Πατρίδας ήταν παντρεμένη η αδελφή του παππού μου Νικόλα, η Ουρανία Τσιφτσόγλου με τον Θεοδόση Παλαβό . Η Ουρανία παντρεύτηκε στην Πατρίδα και ήταν από το κοντινό χωριό Όκλαλι της Τσατάλτζας της Ανατολικής Θράκης. Στην Τούμπα Παιονίας που εγκαταστάθηκε η Ουρανία πήρε ως θετή κόρη της, την Ελένη και την πάντρεψαν με τον Τζελεπιώτη Γιώργη Κυριαζίδη .
Η Ελένη Κυριαζίδου ήταν η κόρη της Χρυσαυγής Αρβανιτίδου στις Καστανιές, που ήταν η αδελφή της Ουρανίας Παλαβού και του παππού μου Νικόλα Τσιφτσόγλου ,στη Νέα Δήμητρα.
Πρόσφυγες από το χωριό Λαζάρκιοΐ της Τσατάλτζας της Ανατολικής Θράκης εγκαταστάθηκαν με την Ανταλλαγή των Πληθυσμών, σύμφωνα με την Συνθήκη της Λωζάνης , στο χωριό Τούμπα Παιονίας Κιλκίς. Από αυτό το χωριό το Λαζάρκιοϊ οι περισσότεροι κάτοικοί του ήρθαν στην Νέα Δήμητρα.
Οι Λαζαριώτες που εγκαταστάθηκαν στην Τούμπα Παιονίας Κιλκίς είναι :
* Νεδελτσίδης Αθανάσιος του Πέτρου
*Νεδελτσίδης Ευάγγελος του Πέτρου
* Νεδελτσίδου Ευφροσύνη σύζυγος Πέτρου το γένος Χρήστου Τσικιρτζή.
* Νεδελτσίδου Μαρία του Πέτρου .
Πιθανότατα ήταν οικογένεια χωρίς τον πατέρα ,τον Πέτρο .