Το Μυστικό της Γέννησης της Γιαγιάς Μαργιορής στην Νέα Δήμητρα
Η γιαγιά Μαργιορή η Τσομπανάκη ήταν πρακτική μαμή του χωριού μας όπως και η Καρνέτατζη η Ελένη που με την Πολυξένη Μήττα βοήθησαν πολλές γυναίκες κατά την διάρκεια του τοκετού. Η γιαγιά Μαργιορή ήταν στην γειτονιά των (Ο)Κλαλιωτών και ήταν μια μορφή σεβαστή και γεμάτη σοφία . Με τα χέρια της , τραχιά από τις δουλειές αλλά γεμάτα φροντίδα , είχε φέρει στον κόσμο δεκάδες παιδιά της Νέας Δήμητρας.
Δεν ήταν γιατρός ούτε είχε σπουδάσει την τέχνη της μαιευτικής. Ήταν όμως φορέας μιας παράδοσης αιώνων , μιάς γνώσης που περνούσε από γενιά σε γενιά μέσα από εμπειρίες και παρατηρήσεις.
Όταν ερχόταν η ώρα της γέννας κάθε γυναίκα ήξερε πως η γιαγιά Μαργιορή ήταν η πρώτη που έπρεπε να φωνάξουν . Το κάλεσμα ήταν απλό , ένα μήνυμα από στόμα σε στόμα και η γιαγιά με το μαντήλι δεμένο σφιχτά στο κεφάλι της έφτανε . Η τσάντα της περιείχε τα λιγοστά εργαλεία της , ένα κομμάτι καθαρό ύφασμα , κλωστή , ψαλίδι και φυσικά τα μαγικά της χέρια .
Την κάλεσαν να ξεγεννήσει την Φωτεινιώ του Μάρογλου στο σπίτι της , όπως συνήθιζαν τότε . Ένα δωμάτιο είχε ζεσταθεί καλά και τα παντζούρια ήταν μισάνοιχτα . Η γιαγιά Μαργιορή έδινε οδηγίες με σταθερή φωνή . «Φέρτε μου μια λεκάνη με χλιαρό νερό και μια πετσέτα « . Δεν υπήρχε πανικός , μόνο σιγουριά . Η εμπειρία της , το ένστικτό της και ίσως η πίστη της , ήταν τα μόνα της «εργαλεία».
«Μην ανησυχείς Φωτεινιώ , όλα θα πάνε καλά « έλεγε κρατώντας της το χέρι . Μετά ξεκινούσε την δουλειά της , ψιθυρίζοντας λόγια που έμοιαζαν με προσευχές ή ευχές , κουβαλώντας την πίστη πως μια γέννηση δεν είναι μόνο σωματική διαδικασία ,αλλά κι ένα θαύμα που το αντιμετωπίζουμε με δέος .
Όταν το πρώτο κλάμα του μωρού γέμισε το δωμάτιο , η Μαργιορή χαμογέλασε πλατιά « Να σου ζήσει Φωτεινιώ μ (ου )», είπε τυλίγοντας το νεογέννητο με το καθαρό πανί που της είχαν δώσει . Το βλέμμα της είχε μια γλυκιά λάμψη , μια ικανοποίηση πως η ζωή είχε κάνει ακόμα μια αρχή . Για την γιαγιά Μαργιορή κάθε γέννηση ήταν μια νίκη της ζωής πάνω στις δυσκολίες.
Μετά το πρώτο κλάμα του μωρού , οι φωνές της χαράς γέμισαν το σπίτι .» Φωνάξτε τα αδέλφια να το δουν «, είπε η γιαγιά Μαργιορή με χαμόγελο και τα παιδιά έτρεξαν μέσα , με τα πρόσωπά τους γεμάτα περιέργεια . Η Ασπασούλα , ο Μανώλης και η Δόξα στέκονταν γύρω από το κρεβάτι της Φωτεινιώς ,κοιτάζοντας το τυλιγμένο νεογέννητο σαν να έβλεπαν για πρώτη φορά στην ζωή τους κάτι τόσο θαυμαστό .
Η Ασπασούλα η μεγαλύτερη δεν μπόρεσε να κρατηθεί . «Γιαγιά που τα βρίσκεις τα μωρά ; «ρώτησε με παιδική αφέλεια κοιτάζοντας τα χέρια της Μαργιορής σαν να περίμενε να βρει εκεί την απάντηση . Πριν προλάβει η γιαγιά να απαντήσει, συμπλήρωσε με σιγουριά .» Τα έχεις όλα κρυμμένα σε ένα μπαούλο , ε; «. Η γιαγιά Μαργιορή γέλασε δυνατά και είπε .»Σε μπαούλο , όχι κοριτσάκι μου . Εγώ τα πιάνω από το ποτάμι ! Πηγαίνω εκεί , βουτάω τα χέρια μου και τα πιάνω «
Τα παιδιά η Ασπασούλα , ο Μανώλης και η Δόξα μείνανε με τον στόμα ανοικτό και πίστεψαν κάθε της λέξη . Αυτές οι ιστορίες έδιναν στην γέννηση μια μαγεία που ποτέ δεν ξέχασαν . Η γιαγιά Μαργιορή δεν ήταν μόνο η μαμή που έφερνε τα παιδιά στον κόσμο αλλά ήταν και ο φύλακας της φαντασίας των παιδιών , η γέφυρα ανάμεσα στη ζωή και στο παραμύθι .
Η γιαγιά Μαργιορή είχε τον σεβασμό όλου του κόσμου ,αφού ήταν ευλογία για το χωριό μας . Ήταν συμβουλάτορας , θεραπεύτρια και παρηγορήτρα . Με την σοφία της και την απλότητά της η Μαργιορή στάθηκε δίπλα στις γυναίκες του χωριού σε στιγμές που ο φόβος και ο πόνος συναντούσαν την χαρά και την ελπίδα . Σήμερα το όνομα της γιαγιάς Μαργιορής παραμένει ζωντανό στις μνήμες του χωριού μας Νέα Δήμητρα. Ήταν μια γυναίκα που με ταπεινά μέσα και μεγάλη καρδιά υπηρέτησε τη ζωή , χαρίζοντας φως και ελπίδα σε κάθε νέα ζωή !
Η Μαργιορή Ταομπανάκη ήταν η κόρη του Δημήτρη και της Βασιλικής Παγωνάκη και γεννήθηκε το έτος 1875 στο Άκαλαν τής Τσατάλτζας τής Ανατολικής Θράκης . Η Μαργιορή παντρεύτηκε με τον Ταομπανάκη Χριστόδουλο στο Όκλαλι τής Τσατάλτζας τής Ανατολικής και ήρθε στην Νέα Δήμητρα το 1924 σε ηλικία 49 χρόνων με τα παιδιά της Κωνσταντίνο , Χρυσαφένια ( Λαζαριώτη) και Ευδοξία ( Καλφοπούλου ) .
Πρόσφερε τις υπηρεσίες της ως πρακτική μαμή της Νέας Δήμητρας και πέθανε σε ηλικία 81 χρόνων το 1956 στην Νέα Δήμητρα.
Ελένη Τσιφτσόγλου
Έτος 2024