Συνέχεια της Φυτείας του Καπνού στην Νέα Δήμητρα – Μέρος 3ο
Το καπνό στο χωράφι ωρίμαζε πολύ γρήγορα και η περίοδος συγκομιδής του ήταν πολύ μικρή .Κάποιες φορές δεν προλάβαιναν οι γονείς μας να μαζέψουν το πρώτο ή το δεύτερο χέρι του καπνού και επιστρατεύονταν άλλες συγγενικές ή φιλικές οικογένειες για να βοηθήσουν .Το καπνό κιτρίνιζε και όπως έλεγαν , καιγόταν . Έτσι τα απογευματινά βοηθούσαν ο ένας τον άλλον .Υπήρχε αλληλοβοήθεια , μεταξύ μας στην Νέα Δήμητρα.
Θυμάμαι που είχαμε πάει να βοηθήσουμε στο καπνό του θείου Δημοσθένη και της Βασιλικής, του Ντιμαρά. Η θεία Βασιλική , με την ζεστασιά της , μας είχε ετοιμάσει ένα πλούσιο τραπέζι στο σπίτι της , για να μας ευχαριστήσει. Ακόμη έχω την γεύση από τα μακαρόνια με κιμά, που μας φίλεψε .Το φαγητό «μακαρόνια με κιμά» ήταν ένα νεοεισαχθέν είδος φαγητού , στην Νεοδημητριώτικη κουζίνα που το υποδεχθήκαμε με χαρά και ενθουσιασμό και έμοιαζαν σαν μια γιορτή στην καρδιά της καθημερινότητας . Έτσι η βοήθεια στις δύσκολες συνθήκες δημιουργούσε δεσμούς και φιλίες άρρηκτες.
Έχουμε να θυμηθούμε τα αστεία , που διαδραματίζονταν μέσα στην πράσινη θάλασσα του καπνού . Μια χρονιά , είχαμε νοικιάσει το χωράφι μπροστά στον δημόσιο δρόμο , που ήταν του θείου Μήτσου Ιωαννίδη , γιατί έπρεπε να ενισχυθεί το δικό μας, αφού είχε αδυνατίσει το χώμα του . Το πρωί περνούσαν τα λεωφορεία ,που μετέφεραν τον κόσμο στην πόλη και μας χαιρετούσαν . Τις αργίες περνούσαν τα τουριστικά λεωφορεία , που τότε άρχισαν να μεταφέρουν κόσμο στις παραλίες . Η μαμά μου χαιρετούσε με τα φύλλα και έλεγε : «Πηγαίνετε στην γαλάζια θάλασσα , εμείς είμαστε στην πράσινη» . Πόσο λαχταρούσα τότε να βρίσκομαι στην γαλάζια θάλασσα .Τώρα όμως λαχταρώ , να ήμουν σε αυτήν την πράσινη θάλασσα ,παρέα με τούς αγαπημένους μου γονείς και τις αδελφούλες μου . Και ας με έκαιγε ο ήλιος.
Μα υπήρχαν και τα ευτράπελα. Όπως εκείνη τη μέρα που θυμάμαι που πέρασε από το χωράφι με τα πόδια ο θείος Αντώνης, ο Μαντόπουλος . Τα κοφίνια , οι κούφες ήταν ανάμεσα στο χωράφι και ήταν ψηλές . Ήταν σκεπασμένες με τσουβάλια για να μην ξεραθούν τα φύλλα .
Και λέει: « Μπράβο τα Τσακάκια (το παρατσούκλι μας ) πέντε κούφες μάζεψαν «.
Η Πέμπτη κούφα σηκώθηκε να τον δει .Ήταν ο μπαμπάς μου, που ήταν σκυμμένος ανάμεσα στις καπνιές . Και ο θείος Αντώνης πάγωσε και έμεινε με το στόμα ανοικτό από έκπληξη.
Σας διηγούμαι όλα αυτά για να ξεχαστείτε , γιατί αρχίζει μια άλλη δύσκολη εργασία , το πέρασμα του καπνού στο σπίτι και το κρέμασμα στα υπόστεγα με τα νάυλον .
Άλλη μέρα, πέρασε από το χωράφι μας ένας κοντοχωριανός Αποστολαριώτης και μας καλημέρισε, λέγοντας με την δική του προφορά: « Δλειά , δλειά ( δουλειά ) τα Τσακούδια «( το παρατσούκλι μας μεταφρασμένο στην Γκαγκαβούζικη διάλεκτο) . Και μεις γελούσαμε και έμεινε μέχρι και τώρα . «Δλειά , δλειά « .
Καπνοπαραγωγοί στο χωριό μας Νέα Δήμητρα ήταν :
Ο Τάσος ο Τσιφτσόγλου,ο μπαμπάς της γράφουσας ,ο Τσελεπάκης ο Θανάσης , ο Τσακιρίδης ο Δημοσθένης, ο Γκάιτατζης Χρήστος , ο Εσκιόγλου ο Στέφανος, ο Τσαλικίδης ο Δημητρός , ο Καλφόπουλος ο Λεωνίδας ,ο Εσκιόγλου ο Δημητρός ,
Ο Νίκος ο Ζώτος ,ο Τσιφτσής ο Θανάσης .
Ο Γκόγκος ο Βαγγέλης , ο Μπουρουτζής ο Παναγιώτης, ο Πελοπίδας ο Σωτηριάδης ,ο Δημητρός ο Κυριακίδης, ο Δημητρός ο Εσκιόγλου , ο Τσέτας ο Βασίλης , ο Κυριακίδης ο Μήτσος της Κεράτσας ,ο Στράντζαλης ο Κυριαζής ,ο Γιάννης ο Γκώγκος , ο Αλεξιάδης ο Γιώργος . Στο καπνό όλη η οικογένεια δούλευε μαζί .Οι νέοι στο χωράφι και οι μεγαλύτεροι στο σπίτι . Οι παππούδες βοηθούσαν στο πέρασμα του καπνού στις βελόνες και οι γιαγιάδες ετοίμαζαν το φαγητό για όλους .Όσοι ήταν τυχεροί και είχαν στο σπίτι παππούδες και γιαγιάδες απολάμβαναν αυτήν την ιδιαίτερη ατμόσφαιρα . Όλη η οικογένεια με την ίδια σύμπνοια και εργατικότητα , για το δικό τους καλό .Η καλλιέργεια του καπνού κρατούσε ενωμένους συγγενείς , φίλους και γείτονες .
Πόσες φορές , όταν συναντιόμαστε μετά από χρόνια οι χωριανές, δεν ξαναθυμόμαστε τα ίδια βιώματα από το καπνό . Τότε, που χαιρετιόμασταν με τα φύλλα από χωράφι σε χωράφι ή συναντιόμασταν πάνω στην καρότσα του τρακτέρ ή του κάρου στον δρόμο, με τα μαντηλάκια στο κεφαλάκι μας . Γι’ αυτό αγαπιόμαστε πολύ οι χωριανές .Γιατί είχαμε την ίδια ζήση στα χωράφια με την ανέχεια να κρέμεται , σαν σπάθη . Και αγαπιόμασταν πολύ όλοι . Γιατί νιώθαμε τον ίδιο αγώνα των αγαπημένων μας , για την επιβίωση .Αυτές οι στιγμές ,γεμάτες γέλιο και ζεστασιά ήταν το πραγματικό πρόσωπο του καπνού στη Νέα Δήμητρα. Είχαν τη δύναμη να συνδέσουν τις οικογένειες, τους φίλους ,τους γείτονες . Μικρές ιστορίες που έδιναν ζωή στην καθημερινή ρουτίνα του χωραφιού και έφτιαχναν έναν κόσμο γεμάτο συναισθήματα,κοινές προσπάθειες και ατελείωτες αναμνήσεις . Όλα αυτά τα χρόνια ,τα χαιρετίσματα με τα φύλλα του καπνού και οι στιγμές στο χωράφι ,εκείνο το πράσινο πέπλο που καλύπτει τις αναμνήσεις ,παραμένουν αναλλοίωτα .
Συνεχίζεται …Ξεκουραστείτε . Έρχεται το πέρασμα του καπνού .
Ελένη Τσιφτσόγλου 2024