Ο Δικέφαλος Αετός στα Πιστοποιητικά μας . Ένας Βυζαντινός Δεσμός
Το παλιό κιτρινισμένο χαρτί έτρεμε ελαφρά στα χέρια μου .Ήταν ένα πιστοποιητικό βάφτισης, ένα έγγραφο που έφερε μαζί του το άρωμα μιας άλλης εποχής ,μιας πατρίδας που χάθηκε αλλά δεν λησμονήθηκε .
Ήταν το πιστοποιητικό της βάφτισης του Θανάση Ντοτσίνη, θείου της αγαπητής συγχωριανός μας ,Τριανταφυλλιάς Καραμανλή . Εκδόθηκε στις 14 Φεβρουαρίου του 1919, στο προάστιο Μέγα Ρεύμα της Κωνσταντινούπολης. Λίγα χρόνια πριν από τον μεγάλο ξεσηκωμό …
Η ματιά μου καρφώθηκε στην κορυφή του εγγράφου. Εκεί,πάνω από τις λέξεις , δεσπόζοντας με μεγαλείο, ήταν χαραγμένος ο Δικέφαλος Αετός. Ο Δικέφαλος Αετός κοσμούσε την επιγραφή του πιστοποιητικού, ήταν αυτοκρατορικό έμβλημα και το χρησιμοποιεί και το Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως.
Τα πιστοποιητικά των προγόνων μας συνδέονται με το Οικουμενικό Πατριαρχείο και υπήρχε ο Δικέφαλος Αετός . Αυτό είναι μια σημαντική απόδειξη της ιστορίας και των ριζών μας .
Στα πιστοποιητικά των προγόνων μας όπως βαπτίσεων , γάμων και άλλων θρησκευτικών τελετών , η σφραγίδα με τον Δικέφαλο αετό μαρτυρούσε την επισημότητα και την αυθεντικότητα του εγγράφου. Επίσης επισφράγιζε τον δεσμό των οικογενειών μας εκεί με το Πατριαρχείο και την χριστιανική πίστη. Αυτά τα έγγραφα διακοσμημένα με το εμβληματικό σύμβολο ,αποτελούν σήμερα πολύτιμα κειμήλια που ενώνουν τους απογόνους με τις γενιές των προγόνων τους και με την ιστορία του έθνους .Υπήρξε ανέκαθεν το σύμβολο , που χρησιμοποιούσαν οι Βυζαντινοί αυτοκράτορες και ως οικόσημο της οικογένειας των Παλαιολόγων .
Στον Δικέφαλο Αετό η αριστερή κεφαλή του είναι στραμμένη προς την Δύση , που είναι η Ρώμη . Η δεξιά κεφαλή του είναι στραμμένη προς την Ανατολή , που είναι η Κωνσταντινούπολη. Ο σταυρός και η υδρόγειος σφαίρα στα νύχια συμβολίζουν την πνευματική και την κοσμική εξουσία αντίστοιχα και ο αετός στέκει πάνω σε δάφνινο στεφάνι , που παραπέμπει σε δόξα και κυριαρχία . Αυτό το ισχυρό βυζαντινό σύμβολο το υιοθέτησαν διάφορα Ανατολικό- Ευρωπαϊκά κράτη και παραμένει μέχρι και σήμερα ενεργό σε διάφορες μορφές . Το πήραν από τους Βυζαντινούς και το χρησιμοποίησαν ως εθνικό σύμβολο η Σερβία , το Μαυροβούνιο και η Αλβανία .Παλαιότερα και η Ρωσική Αυτοκρατορία και τώρα ως εθνόσημο η Ρωσία . Επίσης το χρησιμοποιούν ώς εθνικό τους σύμβολο η Αυστρία , διάφορα κρατίδια της Γερμανίας όπως η Βόρειος Ρηνανία και η Κολωνία και η επαρχία Μπόλτσβαλντ της Ολλανδίας . Στην Κύπρο είναι το έμβλημα της Εκκληςίας της Κύπρου και της Εθνικής Φρουράς .
Στην Ελλάδα κοσμεί την Εκκλησία της Ελλάδος , το Γενικό Επιτελείο Στρατού καθώς και αθλητικές ομάδες όπως ο ΠΑΟΚ και η ΑΕΚ Και ως σύμβολο του Μικρασιατικού Ελληνισμού , από πολλούς συλλόγους και Ενώσεις Μικρασιατών . Κρατούσα το έγγραφο στα χέρια μου και σκεφτόμουν τους ανθρώπους εκείνης της εποχής . Ένας ιερέας στο Μέγα Ρεύμα το υπέγραψε με την ίδια ευλάβεια που υπέγραψαν οι προκάτοχοί του εδώ και αιώνες . Το μελάνι του είχε στεγνώσει προ πολλού ,μα η σημασία του παρέμενε ζωντανή .
Το έμβλημα αυτό είναι ένα στοιχείο πολιτιστικής κληρονομιάς που αντέχει στο πέρασμα των αιώνων .
Κάθε έγγραφο που είχαν οι πρόγονοί μας με τον αετό να αγκαλιάζει ανατολή και δύση , υπενθυμίζει το παρελθόν, διατηρώντας ζωντανή την παράδοση και την οικογενειακή και εθνική μας ταυτότητα ,που περνά από γενιά σε γενιά.
Σήμερα η χρήση του συμβόλου αυτού σημαίνει την δύναμη της παράδοσης , την υπόμνηση της ιστορικής συνέχειας και το αίτημα για αναγέννηση.
Και καθώς έκλεινα προσεκτικά το κιτρινισμένο χαρτί,σκέφτηκα πως αυτό το σύμβολο δεν είναι μόνο μια υπενθύμιση.
Είναι ένας όρκος . Ένας όρκος ότι δεν ξεχνάμε . Ότι η μνήμη μας είναι το δυνατότερο όπλο απέναντι στη λήθη.
Ότι ,όπως ο Δικέφαλος Αετός κοιτάζει προς την Ανατολή και την Δύση ,έτσι κι εμείς στεκόμαστε ανάμεσα στο παρελθόν και το μέλλον ,φρουροί της κληρονομιάς μας . Και όσο αυτό το σύμβολο υπάρχει ,όσο υπάρχει έστω κι ένας που θυμάται , η ιστορία μας δεν θα σβήσει ποτέ .
Ελένη Τσιφτσόγλου
Έτος 2023