Οι Καρυδιές της Μνήμης
Στην τελευταία μου επίσκεψη στην θεία μου την Ασπασούλα Σολομωνίδου στην Νέα Δήμητρα,το σπίτι της ήταν όπως πάντα γεμάτο ζεστασιά , μυρωδιές από φρεσκοψημένο τσουρέκι και εκείνη την γνώριμη αίσθηση ότι ο χρόνος είχε σταματήσει.
Καθίσαμε στην αυλή της , κάτω από την μεγάλη κληματαριά και άρχισε να μιλάει για την Νέα Δήμητρα , για τα παλιά , για τις ζωές που άνθισαν και χάθηκαν , αφήνοντας πίσω τους ιστορίες και μνήμες . Η θεία μου η Ασπασούλα τα γνώριζε όλα από τις περιγραφές των γονιών της αφού γεννήθηκε λίγα χρόνια μετά την εγκατάσταση στην Νέα Δήμητρα. «Ήρθαν εδώ παιδί μου και ήταν ξερότοπος, άγνωστα χώματα , χωρίς ρίζες, χωρίς τίποτα . Αλλά δεν το έβαλαν κάτω και έβαλαν την ζωή τους σε τάξη σιγά -σιγά , κάποιοι έχτισαν τα σπίτια τους με τα χέρια τους , έφτιαξαν μουτουπάκια ( καμαράκια ), αυλές και μπαχτσέδες . Ο ένας βοηθούσε τον άλλον ,γιατί αλλιώς δεν γινόταν . «
Μου μίλησε για τις γιορτές που έκαναν . Πώς μαζεύονταν όλοι μαζί με τα τραγούδια , με τα γλυκίσματα και κάθονταν όλοι γύρω από το τραπέζι , έλεγαν ιστορίες για την Πατρίδα και γεμιζαν την ψυχή τους με μνήμες .
Η θεία Αςπασούλα δεν παρέλειψε να μιλήσει και για τις δυσκολίες . «Είχαμε πένθος , παιδί μου . Χάσαμε ανθρώπους , φίλους , τα σπίτια μας . Μα όσο ζούμε , τους κρατάμε μέσα μας ! «
Η θεία Ασπασούλα , όπως πάντα , είχε μια ιστορία να μου πει κι αυτή τη φορά με πήγε πίσω , στο σπίτι του παππού μου . «Το σπίτι εκείνο παιδί μου ,» είπε , «ήταν φτιαγμένο με αγάπη . Όχι μόνο με πέτρες και ξύλα , αλλά με κόπο , με γέλια και δάκρυα . Στην αυλή του υψώνονταν δύο μεγάλες καρυδιές . Ήταν η περηφάνια του παππού του Στρατή . Τα καλοκαίρια κοιμόταν κάτω από τον ίσκιο της καρυδιάς και απολάμβανε την δροσιά της . Κάθε φθινόπωρο όταν ερχόταν η ώρα για τα καρύδια η μαμά μου η Φωτεινιώ πήγαινε και μάζευε .»
Έμεινε για λίγο σιωπηλή και συνέχισε. « Τα καρύδια τα μοίραζε ο παππούς στην γειτονιά, στους φίλους και στους συγγενείς . Ήξερε ότι η καρυδιά ήταν ένα δέντρο γενναιόδωρο και έλεγε ότι κι εμείς πρέπει να είμαστε το ίδιο ! «
Στο τέλος η θεία Ασπασούλα με κοίταξε.» Το σπίτι του παππού σου μπορεί να μην υπάρχει πια ,αλλά οι καρυδιές του ζουν μέσα μας .”
Ο παππούς , όταν ήρθαν στον νέο τόπο , κουβάλησε μαζί του όχι μόνο αναμνήσεις, αλλά κι έναν μικρό θησαυρό. Έναν σπόρο από τις αγαπημένες του καρυδιές , από το σπίτι του . Με υπομονή διάλεξε ένα σημείο στην αυλή και το φύτεψε . Την ημέρα που αποφάσισε να τον φυτέψει , ήταν σαν να έβαζε ρίζες όχι μόνο στο χώμα , αλλά και στην ζωή του που έπρεπε να ξαναχτίσει από την αρχή .
« Θα πιάσει ,θα μεγαλώσει και θα δώσει και καρπούς « είπε . Τα χρόνια πέρασαν και η καρυδιά μεγάλωσε , Τα κλαδιά της απλώθηκαν και ο καρπός της μοιραζόταν στην γειτονιά , συνεχίζοντας την γενναιοδωρία του παππού μου .
Η καρυδιά έγινε σύμβολο . Ήταν ο σύνδεσμος ανάμεσα στις παρελθόν και το μέλλον , η γέφυρα ανάμεσα στον παλιό τόπο και στον νέο .
Όταν οι συγγενείς μου αξιώθηκαν να επισκεφτούν την Πατρίδα , έφεραν μαζί τους κάτι που κουβαλούσε όλη την ψυχή του τόπου μας ! Καρυδόφυλλα από τις καρυδιές του παππού και ένα μικρό κομμάτι κεραμίδι από το παλιό σπίτι . Ήταν σαν να μου έδωσαν ένα κομμάτι της καρδιάς της Πατρίδας μας . Τα πήρα από τα χέρια τους με δέος ,σαν να κρατούσα ένα ζωντανό κομμάτι του παρελθόντος . Το κομμάτι από το κεραμίδι το άγγιξα προσεκτικά όπως θα άγγιζα κάτι ιερό . Τα φύλλα και το κεραμίδι τα κρατάω σαν κειμήλιο , φυλαγμένα μέσα σε ένα ξύλινο κουτί . Το κουτί αυτό δεν είναι απλώς μια θήκη . Είναι ένας θησαυρός γεμάτος μνήμες , που κρατάει ζωντανό έναν κόσμο που χάθηκε .
Όταν είπα στην θεία Ασπασούλα για το κεραμίδι και τα φύλλα της καρυδιάς που μου έφεραν από την Πατρίδα, τα μάτια της φωτίστηκαν , γεμάτα συγκίνηση . Έμεινε για λίγο σιωπηλή ,σαν να ταξίδευε πίσω στον χρόνο .
«Το κεραμίδι ….» είπε αγγίζοντας το χέρι μου απαλά «ήταν κομμάτι της στέγης μας . Ήταν το καταφύγιό που προστάτευε την οικογένεια από τις βροχές και τους χειμώνες . Κι αυτά τα φύλλα καρυδιάς …. Η καρυδιά ήταν η καρδιά της αυλής . Να τα φυλάς αυτά παιδί μου… είναι οι ρίζες μας . Και όταν έρθει η ώρα , να τα δείξεις στα παιδιά σου . Να τους πεις την ιστορία μας , να τους θυμίσεις από πού ξεκινήσαμε ..»
Η κουβέντα της θείας Ασπασούλας μου έδωσε ένα νέο βάρος, μια ευθύνη αλλά και μια τιμή . Το κεραμίδι και τα φύλλα δεν ήταν απλώς αντικείμενα αλλά ήταν η ζωντανή μνήμη του παππού , της καρυδιάς και του σπιτιού που κάποτε μας ένωσε . Και τώρα έχω χρέος να κρατήσω αυτήν την μνήμη ζωντανή !