Οι Αγρότες της Νέας Δήμητρας : Αντιμέτωποι με την Φύση !
Από την Πατρίδα ακόμη οι παππούδες μας ασχολούνταν με την γεωργία και έβγαζαν από την γη τα απαραίτητα για την ζωή τους . Η γη ήταν από πάντα πηγή ζωής αλλά και πάθους .
Η καλλιέργεια των χωραφιών τους ,οι εποχές του χρόνου και οι αλλαγές στον καιρό αποτελούσαν πηγή έμπνευσης .
Οι αγρότες παππούδες μας και μπαμπάδες μας συνδέθηκαν με παραδόσεις που μεταφέρονται από γενιά σε γενιά .
Ακόμα και τα επίθετά τους είχαν σχέση με την ενασχόληση με την γη , παραπέμποντας σε μια παράδοση που συνδέει τις οικογένειες με την γή και την γεωργία .
Ήρθαν από την Πατρίδα με το επίθετο Γεωργιάδης , Τσιφτσής ( Τουρκ λέξη γεωργός ) και Τσιφτσόγλου =ο γιός του Τσιφτσή δηλαδή ο γιός του Γεωργού .
Πόση κούραση και ψυχικό σθένος χρειαζόταν για να ανταπεξέλθουν στις δύσκολες απαιτήσεις της γής .Η γη δίνει και παίρνει δημιουργώντας έναν κύκλο ζωής και οι παππούδες μας γεωργοί βίωναν αυτό το αλισβερίσι μαζί της. Την φρόντιζαν , την καλλιεργούσαν ,την περιποιούνταν αναμένοντας καρπούς και σοδειές .
Η σκληρή δυολειά και η φροντίδα τους επιστρεφόταν σε αυτούς με την παραγωγή των αγαθών της και η σοδειά που έβγαζαν ήταν ο καρπός των κόπων τους .
Δεν είναι τυχαία η λέξη που χρησιμοποιούσαν πάντα οι δικοί μας, η λέξη γεννήματα, για την σοδειά τους .
Τα γεννήματα συμβολίζουν την ολοκλήρωση της αγροτικής δουλειάς , την ζωή και την ελπίδα που γεννιέται από την γη .
Την γη την ένιωθαν ώυς μάνα που προσφέρει τα αναγκαία για την επιβίωση των παιδιών της και την σέβονταν . Έριξαν πολύ ιδρώτα οι αγρότες πρόγονοί μας με σκληρή δουλειά και αφοσίωση που απαιτεί η γεωργία.
‘Ωρες δουλειάς στον ήλιο ,σκαλίζοντας φυτεύοντας , ποτίζοντας , και μαζεύοντας τα προϊόντα τους . Τα στάρια , τα κριθάρια ,την σίκαλη , την βρώμη , τα καλαμπόκια , τα καπνά , τα σταφύλια , τα οπωροκηπευτικά ,τα καρπούζια , τα βαμβάκια, τις μπάμιες . Αυτά τα γεννήματα ανανέωναν την ζωή τους καθώς προσέφεραν τροφή και θρέψη .
Αυτά υπενθυμίζουν ότι η φύση ανταμείβει την υπομονή και την φροντίδα και η παραγωγή τους είναι ένα σύμβολο του κύκλου της ζωής και της αρμονικής σχέσης του ανθρώπου με την γη .
Ήταν τόσο μεγάλη η εξάρτηση των προγόνων μας από την γη και τον καιρό που προσεύχονταν για να ζητήσουν προστασία , ευλογία και πλούσια παραγωγή .
Οι προσευχές συχνά ήταν αφιερωμένες σε συγκεκριμένους αγίους που θεωρούνταν προστάτες των γεωργών, όπως ο Άγιος Γεώργιος και ο Προφήτης Ηλίας .
Θυμάμαι το καλοκαίρι του 1976 στο χωριό μου Νέα Δήμητρα μετά από χαλάζι που απειλούσε την καλοκαιρινή σοδειά να είμαστε στραμμένοι στο Εικονοστάσι στην δύναμη της προσευχής . Ελπίζαμε ότι δεν θα πειραχθεί η σοδειά μας στα σιτοχώραφα και στο μποστάνι μας . Αλλά δυστυχώς η καταστροφή που έφερε το χαλάζι ήταν μεγάλη για όλο το χωριό . Τα στάρια ξεκοκκιάστηκαν και έπεσαν στο χώμα και τα μικρά καρπουζάκια έσπασαν !
«Πάει η χρονιά έλεγε και έκλαιγε ο μπαμπάς μου .» «Τι θα γένν το χάλλ(ι) μας», φώναζε η γιαγιά μου. Μαζί τους κλαίγαμε κι εμείς με την μαμά μου και προσευχόμασταν .
Όταν τελείωσε το χαλάζι βγήκαμε έξω στην γειτονιά και συναντηθήκαμε με τους χωριανούς μας . Η καταστροφή από το χτύπημα του χαλαζιού ήταν στον ίδιο πυρήνα της ύπαρξής μας ενισχύοντας την στήριξη μεταξύ μας , βρίσκοντας παρηγοριά ο ένας στον άλλον .
Αυτή η καταστροφή είχε αντίκτυπο στην επιβίωση όλου του χωριού στερώντας τους αγρότες γονείς μας το εισόδημα που προοριζόταν για την διαβίωση και για να καλύψει ανάγκες της οικογένειάς του .
Εκτός από τις οικονομικές δυσκολίες είχε και αντίκτυπο στην ψυχολογία τους καθώς έβλεπαν να καταστρέφεται ο κόπος τους από δυνάμεις που δεν μπορούσαν να ελέγξουν .
Η σκληρή δουλειά και η εξάρτηση από τις καιρικές συνθήκες στο χωράφι έκαναν τους γονείς μας να μας ενθαρρύνουν να μορφωθούμε και να κυνηγήσουμε ένα καλύτερο όνειρο, με λιγότερο σωματικό κόπο και περισσότερες ευκαιρίες .
Εκείνο το απογευματινό με το χαλάζι
Στην Νέα Δήμητρα έκανε και εμένα να απομακρυνθώ από την αγροτική ζωή , να μορφωθώ και να προχωρώ βρίσκοντας ένα επάγγελμα που δεν εξαρτιόταν από τις φυσικές συνθήκες .
Εκείνο το απογευματινό στην Νέα Δήμητρα ήταν σαν να έφερε μαζί του μια αποκάλυψη- ένα ξαφνικό , αμείλικτο χτύπημα που έδειχνε πόσο εύθραυστη μπορεί να είναι η ζωή στην γη.Εκείνο το απογευματινό η δυνατή βροχή και οι χαλαζόπετρες που χτυπούσαν τα στάρια και τα καρπούζια έγιναν μια συμβολική στιγμή για τα κενά και τις απώλειες που έρχονται στην ζωή. Ένας ολόκληρος χρόνος δουλειάς , φροντίδας και ελπίδας χάθηκε σε λίγα λεπτά .
Εκείνο το απογευματινό ήταν πολύ σημαδιακό για μένα και αυτό μαζί με άλλες πολλές δυσκολίες στα χωράφια μου έδειξαν τον δρόμο .
Αυτό βέβαια μας έκανε να αφήσουμε την οικογενειακή παράδοση και τον τόπο μας.
Μετά από πολλές δυσκολίες που θυμάμαι στο μικρό χωριό μου στην αγροτική ζωή μας και στον απόηχο του σημαδιακού χαλαζιού η ζωή βρίσκει τον τρόπο να συνεχίσει .
Πόσες καταιγίδες , χαλάζια , παγωνιές , ασθένειες στα φυτά τους , ξηρασίες , πάχνες, καταστροφές στα μηχανήματά τους αντιμετώπισαν οι παππούδες μας και οι γονείς μας στον κάμπο της Νέας Δήμητρας .
Οι καλλιέργειές τους ξαναφύτρωσαν την επόμενη άνοιξη και αυτοί έμειναν στη γη που αγάπησαν μαθημένοι να ξαναρχίζουν , να προχωρούν και να χτίζουν από την αρχή ό,τι χάθηκε !
Ελένη Τσιφτσόγλου
Έτος 2024