Θράκη και Καππαδοκία στο διπλανό μας χωριό Κάτω Αποστόλοι Κιλκίς.
Στο διπλανό μας χωριό Κάτω Απόστολοι, τότε που η γη ακόμη μύριζε αγριάδα και οι πέτρες κρατούσαν μέσα τους τη σιωπή αιώνων, ρίζωσαν άνθρωποι ξεριζωμένοι. Ήρθαν από το Δουλούκιο της Ανατολικής Θράκης, κουβαλώντας λιγοστά υπάρχοντα, αλλά και τα πολύτιμα. Τα κειμήλια της πίστης τους, τις εικόνες που φύλαγαν στα εικονοστάσια, τα τραγούδια που αντηχούσαν στα πανηγύρια τους, τα ήθη και τα έθιμα.
Μαζί τους, στον ίδιο τόπο, ήρθαν κι άλλοι από το μακρινό Μιστί της Καππαδοκίας.
Ένα χωριό χτισμένο στους πρόποδες του Χασάν Νταγ, που έμοιαζε με πολιτεία λαξευμένη στην πέτρα και στο φως. Τα σπίτια του, λιθόχτιστα ή σκαμμένα στο βράχο, κρατούσαν τη δροσιά το καλοκαίρι και τη θαλπωρή τον χειμώνα. Εκεί οι άνθρωποι ζούσαν με λιτή αρχοντιά, δουλεύοντας τη γη, καλλιεργώντας σιτάρι και αμπέλια, φροντίζοντας τα κοπάδια τους, μα και με αγάπη για τα γράμματα και την πίστη.
Τα σχολεία του Μιστιού ήταν φημισμένα, γεμάτα παιδιά που έπαιρναν τα πρώτα τους φώτα από δασκάλους αφοσιωμένους, ενώ οι εκκλησιές αντηχούσαν από τη φωνή των ψαλτάδων και την κατανυκτική μελωδία των ύμνων. Η γλώσσα τους, ένα κράμα ελληνικών και τουρκικών, έμοιαζε να κουβαλά την ιστορία αιώνων. Μιλούσαν με το στόμα της Ανατολής, μα προσεύχονταν με την καρδιά της Ρωμιοσύνης.
Κι όταν η προσφυγιά τούς ξερίζωσε, οι Μιστιώτες δεν κουβάλησαν μόνο αντικείμενα. Κουβάλησαν ολόκληρο τον κόσμο τους. Αυτόν τον κόσμο τον έστησαν ξανά σε άλλα μέρη αλλά και στους Κάτω Αποστόλους, πλάι στους Θρακιώτες αδελφούς τους.
Εκεί, οι δυο κόσμοι συναντήθηκαν. Οι Θρακιώτες με τα θρακιώτικα τραγούδια και τους ζωηρούς χορούς και οι Μιστιώτες με την κατανυκτική ψαλμωδία. Σιγά σιγά, πάνω σε τούτη τη γη, έστησαν όλοι μαζί το νέο τους χωριό. Κάθε οικογένεια, μια ρίζα που άπλωνε τις ρίζες βαθιά στο χώμα. Κάθε αυλή, μια μικρή συνέχεια της χαμένης πατρίδας.
Έτσι οι Κάτω Απόστολοι έγιναν σταυροδρόμι μνήμης, τόπος που αντηχούσαν δυο πατρίδες σε μία φωνή ,η Θράκη και η Καππαδοκία κι έφτιαξαν καινούργιο σπιτικό για τις επόμενες γενιές.
Ελένη Τσιφτσόγλου 2025